Jump to content

ປະເທດຊີເລ

ຈາກ ວິກິພີເດຍ
ສາທາລະນະລັດຊີເລ

República de Chile (ແອັດສະປາຍ)
ທຸງຊາດຊີເລ
ທຸງຊາດ
ເຄື່ອງໝາຍຊາດຂອງຊີເລ
ເຄື່ອງໝາຍຊາດ
ຄຳຂວັນ"ບໍ່ດ້ວຍເຫດຜົນກໍດ້ວຍກຳລັງ"
(ແອັດສະປາຍ: Por la razón o la fuerza)
ພື້ນທີ່ທີ່ປະເທດຊີເລຄວບຄຸມສະແດງໃນຂີຂຽວເຂັ້ມ; ພື້ນທີ່ທີ່ອ້າງສິດແຕ່ບໍ່ໄດ້ຄວບຄຸມສະແດງໃນສີຂຽວອ່ອນ
ພື້ນທີ່ທີ່ປະເທດຊີເລຄວບຄຸມສະແດງໃນຂີຂຽວເຂັ້ມ; ພື້ນທີ່ທີ່ອ້າງສິດແຕ່ບໍ່ໄດ້ຄວບຄຸມສະແດງໃນສີຂຽວອ່ອນ
ເມືອງຫຼວງ
ແລະ ເມືອງໃຫຍ່ທີ່ສຸດ
ຊານຕິອາໂກa
33°26′S 70°40′W / 33.433°S 70.667°W / -33.433; -70.667
ພາສາລັດຖະການແອັດສະປາຍ
ພາສາເວົ້າອື່ນໆອັງກິດ, ເຢຍລະມັນ, ອິຕາລີ, ມາປູເຊ, ໄອມາຣາ, ເຄຊົວ, ອື່ນໆ
ກຸ່ມຊົນເຜົ່າ
(2012)[1]
ສາສະໜາ
(2020)[2]
ການປົກຄອງລັດດ່ຽວ ສາທາລະນະລັດລະບົບປະທານາທິບໍດີ
ກາບຣີເອລ ເບຣິຊ
ຈິເມນາ ຣິງກອນ
ດິເອໂກ ເປົາເຊນ
ເອລິຊາ ລອງກອນ
ສະພານິຕິບັນຍັດສະພາແຫ່ງຊາດ
ວຸດທິສະພາ
ສະພາຜູ້ແທນລາຊະດອນ
ເອກະລາດ 
ຈາກແອັດສະປາຍ
18 ກັນຍາ 1810
12 ກຸມພາ 1818
• ໄດ້ຮັບການຮັບຮອງ
25 ເມສາ 1844
11 ກັນຍາ 1980
ພື້ນທີ່
• ລວມ
756,096.3[3] ຕາລາງກິໂລແມັດ (291,930.4 ຕາລາງໄມລ໌) (ອັນດັບທີ 37)
2.1 (ໃນປີ 2015)[4]
ປະຊາກອນ
• 2022 ປະມານ
18,430,408[5] (ອັນດັບທີ 66)
• ສຳມະໂນປະຊາກອນ 2017
17,574,003[6] (ອັນດັບທີ 64)
24 ຕໍ່ຕາລາງກິໂລແມັດ (62.2 ຕໍ່ຕາລາງໄມລ໌) (ອັນດັບທີ 198)
GDP (ອຳນາດຊື້)2022 (ປະມານ)
• ລວມ
Increase 568.319 ຕື້ໂດລາສະຫະລັດ[7] (ອັນດັບທີ 45)
Increase 28,526 ໂດລາສະຫະລັດ[7] (ອັນດັບທີ 64)
GDP (ລາຄາຕະຫຼາດ)2022 (ປະມານ)
• ລວມ
Increase 317.594 ຕື້ໂດລາສະຫະລັດ[7] (ອັນດັບທີ 45)
Decrease 15,941 ໂດລາສະຫະລັດ[7] (ອັນດັບທີ 62)
ຈີນີ (2021)Negative increase 46[8]
ສູງ
HDI (2021)Increase 0.855[9]
ສູງຫຼາຍ · ອັນດັບທີ 42
ສະກຸນເງິນເປໂຊຊີເລ (CLP)
ເຂດເວລາUTC−4 ຫາ −6 (CLT และ EASTc)
• ລະດູຮ້ອນ (ເວລາອອມແສງ)
UTC-3 ຫາ −5
ເມສາ ຫາ ກັນຍາ
ຮູບແບບວັນທີວວ/ດດ/ປປປປ
ຂັບລົດດ້ານຂວາມື
ລະຫັດໂທລະສັບ+56
ລະຫັດອິນເຕີເນັດ.cl
  1. ລັດພະສະພາຕັ້ງຢູ່ທີ່ເມືອງວາລປາຣາອິໂຊ
  2. ລວມເກາະອິສເຕີ ແລະ ເກາະຊາລັສ ອິໂກເມຊ; ແຕ່ບໍ່ນັບລວມພື້ນທີ່ 1,250,000 ຕາລາງກິໂລແມັດ (480,000 ຕາລາງໄມລ໌) ຂອງດິນແດນທີ່ຊີເລອ້າງສິດໃນທະວີບອັງຕາກຕິກ

ຊີເລ ຫຼື ຊິລີ[10] (ອັງກິດ ແລະ ແອັດສະປາຍ: Chile, ສຽງອ່ານພາສາແອັດສະປາຍ: [ˈtʃile]) ມີຊື່ຢ່າງເປັນທາງການແມ່ນ ສາທາລະນະລັດຊີເລ ຫຼື ສາທາລະນະລັດຊິລີ (ອັງກິດ: Republic of Chile; ແອັດສະປາຍ: República de Chile) ເປັນປະເທດທາງທິດຕາເວັນຕົກຂອງທະວີບອາເມຣິກາໃຕ້ ຄວບຄຸມດິນແດນຍາວ ແລະ ແຄບເຊິ້ງຕັ້ງຢູ່ລະຫວ່າງພູເຂົາແອນດິດ ທິດຕາເວັນອອກກັບມະຫາສະໝຸດປາຊີຟິກທາງຕາເວັນຕາເວັນຕົກ ຊີເລມີເນື້ອທີ່ 756,096 ຕາລາວກິໂລແມັດ (291,930 ຕາລາງໄມລ໌) ແລະ ມີປະຊາກອນ 17.5 ລ້ານຄົນໃນປີ 2017[6] ຊີເລເປັນທີ່ຢູ່ທາງໃຕ້ສຸດຂອງໂລກ ຢູ່ໃກ້ທະວີບແອນຕາກຕິກຫຼາຍທີ່ສຸດ ແລະ ມີອານາເຂດຕິດກັບປະເທດເປຣູທາງທິດເໜືອຕິດກັບປະເທດໂບລີວີທາງທິດຕາເວັນອອກສຽງເໜືອ ຕິດກັບປະເທດອາກຊັງຕີນທາງທິດຕາເວັນອອກ ແລະ ຕິດຊ່ອງແຄບເດຣັກທາງທິດໃຕ້ຊຸດ ຊີເລຍັງຄວບຄຸມໝູ່ເກາະຈວນ ເຟນັນເດຊ ເກາະຊາລັສ ໂດອິເມຊ ໝູ່ເກາະເດດເບນຕູຣາດັດ ແລະ ເກາະອິສເຕີໃນມະຫາສະໝຸດປາຊີຟິກ ນອກຈາກນີ້ຍັງອ້າງກຳມະສິດເໜືອພື້ນທີ່ປະມານ 1,250,000 ຕາລາງກິໂລແມັດ (480,000 ຕາລາງໄມລ໌) ຂອງທະວີບອັງຕາກຕິກໃນນາມຊີລຽນອັງຕາກຕິກເທຣິທໍຣີ ເມືອງຫຼວງ ແລະ ເມືອງໃຫຍ່ທີ່ສຸດຂອງປະເທດແມ່ນຊານຕິອາໂກ ແລະ ພາສາປະຈຳຊາດແມ່ນພາສາແອັດສະປາຍ.

ອ້າງອີງ[ດັດແກ້]

  1. Central Intelligence Agency (2016). "Chile". The World Factbook. Langley, Virginia: Central Intelligence Agency. Retrieved 29 January 2017.
  2. "Estudio Monitoreo Post Plebiscito 2020 - 25 Octubre 2020" (PDF). Archived from the original (PDF) on 2021-08-14. Retrieved 3 November 2020.
  3. Instituto Nacional de Estadísticas (October 2006). "Compendio estadístico 2006" (PDF). Retrieved 29 November 2007.
  4. "Surface water and surface water change". Organisation for Economic Co-operation and Development (OECD). Retrieved 11 October 2020.
  5. ແມ່ແບບ:Cite CIA World Factbook
  6. 6.0 6.1 "RESULTADOS CENSO 2017" (PDF). RESULTADOS DEFINITIVOS CENSO 2017. National Statistics Institute. 1 January 2018. Retrieved 18 January 2017.
  7. 7.0 7.1 7.2 7.3 "Chile". World Economic Outlook Database, April 2022. International Monetary Fund. Retrieved 1 May 2022.
  8. "Inequality - Income inequality". OECD. Retrieved 25 July 2021.
  9. "Human Development Report 2021/2022" (PDF) (in ອັງກິດ). United Nations Development Programme. 8 September 2022. Archived (PDF) from the original on 2022-10-09. Retrieved 8 September 2022.
  10. Cite error: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named royin

ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນອື່ນ[ດັດແກ້]