ແລປົງ

ຈາກ ວິກິພີເດຍ

ແລປົງ[໑] (ຝຣັ່ງ: Raiponce) ຫຼື ລາພັນເຊນ (ເຢຍລະມັນ: Rapunzel) ຫຼື ສາວນ້ອຍຜົມຍາວ ແມ່ນເທບນິຍາຍເຢຍລະມັນ ໄດ້ຖືກເກັບຮິມໂຮມໂດຍອ້າຍນ້ອງຕະກູນກິມ. ລົງພິມເທື່ອທຳອິດໃນປີ ຄ.ສ. 1812[໒] ແລປົງເປັນນຶ່ງໃນເທບນິຍາຍທີ່ມີຊື່ສຽງ ແລະເນື່ອເລື່ອງໄດ້ຖືກການນຳໄປໃຊ້ໃນການສະແດງໂດຍນັກແຕ້ມກາຕູນ ແລະນັກສະແດງຕະຫຼົກຫຼາຍຫຼວງ. ມີ​ເທື່ອ​ໜຶ່ງ​ຄູ່​ຜົວ​ເມຍ​ທີ່​ຢາກ​ໄດ້​ລູກ​ມາ​ເປັນ​ເວລາ​ດົນ​ນານ, ຈົນ​ສຸດ​ທ້າຍ​ຜູ້​ຍິງ​ໄດ້​ໃຫ້​ຄວາມ​ຫວັງ​ວ່າ​ພຣະ​ຜູ້​ເປັນ​ເຈົ້າ​ປະ​ສົງ​ໃຫ້​ຄວາມ​ປາດ​ຖະ​ໜາ​ຂອງ​ນາງ​ສຳ​ເລັດ. ໃນຫ້ອງນອນຂອງຜົວຫຼືເມຍມີປ່ອງຢ້ຽມຂະຫນາດນ້ອຍ, ເຊິ່ງມີທັດສະນະທີ່ມອງຂ້າມສວນທີ່ສວຍງາມ, ໃນນັ້ນມີດອກໄມ້ແລະຜັກທຸກຊະນິດ. ຢ່າງໃດກໍຕາມ, ມັນໄດ້ຖືກລ້ອມຮອບດ້ວຍກໍາແພງສູງ, ແລະບໍ່ມີໃຜກ້າທີ່ຈະເຂົ້າໄປໃນພາຍໃນ, ເພາະວ່າມັນເປັນຂອງ sorceress ມີອໍານາດຫຼາຍແລະທຸກຄົນຢ້ານກົວ. ມື້ໜຶ່ງ ຜູ້ຍິງຄົນນັ້ນຢູ່ທີ່ປ່ອງຢ້ຽມເບິ່ງສວນທີ່ນາງເຫັນກ່ອງໜຶ່ງທີ່ປູກດ້ວຍຫົວຜັກກາດ, ແລະພວກມັນເບິ່ງຄືວ່າສີຂຽວ ແລະສົດຊື່ນຫຼາຍ ຈົນນາງຮູ້ສຶກຢາກກິນມັນ. ຄວາມຢາກຂອງນາງນັບມື້ນັບເພີ່ມຂຶ້ນ, ແລະຍ້ອນວ່ານາງບໍ່ຮູ້ຕົວວ່ານາງບໍ່ສາມາດເຮັດໃຫ້ລາວພໍໃຈໄດ້, ນາງເລີ່ມມີຄວາມໂສກເສົ້າ, ຈືດໆ, ແລະເຈັບປ່ວຍ. ຜົວ​ຢ້ານ​ແລະ​ຖາມ​ນາງ​ວ່າ:

- ເຈົ້າມີຫຍັງ, ພັນລະຍາທີ່ຮັກແພງ?

- ໂອ້! ລາວ​ຕອບ​ວ່າ ຖ້າ​ຂ້ອຍ​ກິນ​ຫົວ​ຜັກ​ກາດ​ຫລັງ​ບ້ານ​ເຮົາ​ບໍ່​ໄດ້ ຂ້ອຍ​ຈະ​ຕາຍ​ແນ່ນອນ.

ຜົວ​ທີ່​ຮັກ​ນາງ​ຫຼາຍ, ນາງ​ຄິດ​ກັບ​ຕົນ​ເອງ.

- ກ່ອນ​ທີ່​ຈະ​ຍິນ​ຍອມ​ໃຫ້​ເມຍ​ຂອງ​ຂ້າ​ພະ​ເຈົ້າ​ເສຍ​ຊີ​ວິດ, ຂ້າ​ພະ​ເຈົ້າ​ຈະ​ເອົາ​ມັນ radish, ແລະ​ສິ່ງ​ໃດ​ກໍ​ຕາມ​ພຣະ​ເຈົ້າ​ຕ້ອງ​ການ.

ຮອດຕອນກາງຄືນ, ລາວໄດ້ໂດດຂ້າມຝາຂອງສວນຂອງແມ່ມົດ, ຈັບຫົວຜັກກາດໜ່ວຍໜຶ່ງໃນເວລາສັ້ນໆ, ແລະເອົາມັນໄປໃຫ້ເມຍຂອງລາວ, ຜູ້ທີ່ເຮັດສະຫຼັດແລະກິນມັນດ້ວຍຄວາມຢາກອາຫານທີ່ສຸດ. ແຕ່ມັນລົດຊາດດີ, ແຊບຫຼາຍ, ມື້ຕໍ່ມານາງຢາກກິນມັນອີກ, ນາງພັກຜ່ອນບໍ່ໄດ້ຖ້າຜົວບໍ່ກັບໄປສວນ. ເພາະ​ສະ​ນັ້ນ​ຕອນ​ແລງ, ແຕ່​ລາວ​ຢ້ານ​ຫຼາຍ, ເພາະ​ວ່າ​ແມ່​ມົດ​ຢູ່​ໃນ​ນັ້ນ.

- ເຈົ້າກ້າແນວໃດ, ນາງເວົ້າຢ່າງໂກດແຄ້ນ, ທີ່ເຂົ້າມາສວນຂອງຂ້ອຍແລະລັກ radishes ຂອງຂ້ອຍຄືກັບໂຈນ? ເຈົ້າບໍ່ຮູ້ບໍວ່າໂຊກຮ້າຍສາມາດມາຫາເຈົ້າໄດ້ບໍ?

- ໂອ້! ລາວ​ຕອບ​ວ່າ, ຂໍ​ໃຫ້​ອະໄພ​ຄວາມ​ກ້າຫານ​ຂອງ​ຂ້ອຍ, ເພາະ​ຂ້ອຍ​ໄດ້​ເຮັດ​ມັນ​ອອກ​ຈາກ​ຄວາມ​ຈຳເປັນ. ເມຍ​ຂອງ​ຂ້ອຍ​ໄດ້​ເຫັນ​ຫົວ​ຜັກ​ກາດ​ຂອງເຈົ້າ​ຈາກ​ປ່ອງຢ້ຽມ, ແລະ​ເຂົາ​ເຈົ້າ​ຢາກ​ກິນ​ມັນ​ແບບ​ນັ້ນ ຖ້າ​ເຈົ້າ​ບໍ່​ກິນ.

ແລ້ວ​ແມ່​ຍິງ​ຈຶ່ງ​ເວົ້າ​ກັບ​ລາວ​ດ້ວຍ​ຄວາມ​ຄຽດ​ແຄ້ນ​ວ່າ:

- ຖ້າເຈົ້າເວົ້າແບບນັ້ນ, ເອົາຫົວຜັກທຽມຫຼາຍເທົ່າທີ່ທ່ານຕ້ອງການ, ແຕ່ໃນເງື່ອນໄຂຫນຶ່ງ: ເຈົ້າຕ້ອງໃຫ້ຂ້ອຍເອົາລູກທີ່ເມຍຂອງເຈົ້າເກີດມາ. ລາວຈະບໍ່ຂາດຫຍັງ, ແລະຂ້ອຍຈະດູແລລາວຄືກັບວ່າລາວເປັນແມ່ຂອງລາວ.

ຜົວຍອມຮັບຢ່າງບໍ່ເຕັມໃຈ, ແລະທັນທີທີ່ລາວເຫັນແສງສະຫວ່າງ, ລູກຊາຍຂອງລາວໄດ້ແນະນໍາລາວກັບແມ່ມົດ, ຜູ້ທີ່ໃສ່ຊື່ເດັກຍິງ Rapunzel (ຊຶ່ງຫມາຍຄວາມວ່າ radish) ແລະເອົານາງໄປ.

Rapunzel ເປັນສາວງາມທີ່ສຸດທີ່ເຄີຍຢູ່ພາຍໃຕ້ແສງຕາເວັນ. ເມື່ອ​ນາງ​ມີ​ອາຍຸ​ໄດ້​ສິບ​ສອງ​ປີ, ໝໍ​ຜີ​ໄດ້​ລັອກ​ນາງ​ໄວ້​ໃນ​ຫໍຄອຍ​ໃນ​ປ່າ​ແຫ່ງ​ໜຶ່ງ, ຊຶ່ງ​ບໍ່​ມີ​ຂັ້ນໄດ​ຫຼື​ປະຕູ, ມີ​ແຕ່​ປ່ອງຢ້ຽມ​ນ້ອຍ​ແລະ​ສູງ. ເມື່ອ​ແມ່​ມົດ​ຢາກ​ເຂົ້າ​ໄປ, ນາງ​ຈຶ່ງ​ຢືນ​ຢູ່​ໃຕ້​ນາງ​ແລະ​ເວົ້າ​ວ່າ:

Rapunzel, Rapunzel, ໂຍນຜົມຂອງເຈົ້າ ຂ້ອຍຈະປີນຂຶ້ນເພື່ອພວກເຂົາ.

ສໍາລັບ Rapunzel ມີຜົມຍາວແລະງາມຫຼາຍແລະດີເທົ່າກັບ spun ຄໍາ. ທັນທີທີ່ນາງໄດ້ຍິນສຽງຂອງ sorceress, ນາງ untied braids ຂອງນາງ, ຫຼຸດລົງມັນຈາກເທິງຂອງປ່ອງຢ້ຽມຂອງນາງ, ເຊິ່ງມີຫຼາຍກ່ວາຊາວເຊືອກຈາກພື້ນດິນ, ແລະ sorceress ໄດ້ປີນຂຶ້ນໃຫ້ເຂົາເຈົ້າ.

ແຕ່​ສອງ​ສາມ​ປີ​ຫລັງ​ຈາກ​ນັ້ນ​ໄດ້​ເກີດ​ຂຶ້ນ​ທີ່​ລູກ​ຊາຍ​ຂອງ​ກະສັດ​ໄດ້​ຜ່ານ​ປ່າ​ນັ້ນ​ໄປ​ໃກ້​ຫໍ​ຄອຍ​ທີ່​ເພິ່ນ​ໄດ້​ຍິນ​ເພງ​ໜຶ່ງ​ທີ່​ຫວານ​ຊື່ນ​ແລະ​ອ່ອນ​ຫວານ​ຈົນ​ເຊົາ​ຟັງ. ມັນແມ່ນ Rapunzel ຜູ້ທີ່ໄດ້ໃຊ້ເວລາຂອງນາງຢູ່ໃນຄວາມໂດດດ່ຽວຂອງນາງເຮັດໃຫ້ຂົບຂັນຕົນເອງໂດຍການເວົ້າຄືນເພງທີ່ຫນ້າພໍໃຈທີ່ສຸດດ້ວຍສຽງຫວານຂອງນາງ. ລູກຊາຍຂອງກະສັດຢາກເຂົ້າໄປ, ແລະຊອກຫາປະຕູຂອງຫໍຄອຍ, ແຕ່ຊອກຫາບໍ່ໄດ້. ລາວກັບບ້ານ, ແຕ່ເພງໄດ້ເຂົ້າໄປໃນຫົວໃຈຂອງລາວໃນແບບທີ່ລາວຍ່າງປ່າທຸກໆມື້ເພື່ອຟັງ. ໃນ​ຂະນະ​ທີ່​ຄົນ​ໜຶ່ງ​ຢູ່​ໃຕ້​ຕົ້ນ​ໄມ້, ລາວ​ໄດ້​ເຫັນ​ແມ່​ຍິງ​ມາ, ແລະ​ໄດ້​ຍິນ​ນາງ​ເວົ້າ​ວ່າ:

Rapunzel, Rapunzel, ໂຍນຜົມຂອງເຈົ້າ ຂ້ອຍຈະປີນຂຶ້ນເພື່ອພວກເຂົາ.

ຫຼັງຈາກນັ້ນ Rapunzel ໃຫ້ຜົມຂອງນາງຫຼຸດລົງແລະ sorceress ໄດ້ປີນຂຶ້ນມັນ.

ຖ້ານັ້ນແມ່ນຂັ້ນໄດທີ່ທ່ານປີນຂຶ້ນ, ເຈົ້າຊາຍເວົ້າວ່າ, ຂ້ອຍກໍ່ຢາກລອງໂຊກຄືກັນ.

ແລະ​ມື້​ຕໍ່​ມາ, ເມື່ອ​ເລີ່ມ​ມືດ, ລາວ​ໄດ້​ເຂົ້າ​ໄປ​ໃກ້​ຫໍ​ຄອຍ ແລະ​ເວົ້າ​ວ່າ:

Rapunzel, Rapunzel, ໂຍນຜົມຂອງເຈົ້າ ຂ້ອຍຈະປີນຂຶ້ນເພື່ອພວກເຂົາ.

ທັນທີ​ນັ້ນ​ຜົມ​ກໍ​ລົ້ມ​ລົງ ແລະ​ລູກຊາຍ​ຂອງ​ກະສັດ​ກໍ​ປີນ​ຂຶ້ນ. ທໍາອິດ Rapunzel ຕົກໃຈເມື່ອນາງເຫັນຜູ້ຊາຍເຂົ້າມາ, ເພາະວ່າຕາຂອງນາງຍັງບໍ່ທັນເຫັນ, ແຕ່ລູກຊາຍຂອງກະສັດໄດ້ເລີ່ມຕົ້ນເວົ້າກັບນາງດ້ວຍຄວາມຮັກ, ແລະບອກນາງວ່າເພງຂອງລາວໄດ້ກະຕຸ້ນໃຈນາງຫຼາຍ, ນັບຕັ້ງແຕ່ນັ້ນມານາງບໍ່ໄດ້ເປັນ. ສາມາດພັກຜ່ອນໄດ້ຊົ່ວໄລຍະໜຶ່ງ ແລະໄດ້ສະເໜີໃຫ້ໄປພົບນາງ ແລະໂອ້ລົມກັບນາງ. ດ້ວຍເລື່ອງນີ້, ຄວາມຢ້ານກົວຂອງ Rapunzel ຫາຍໄປແລະເມື່ອນາງຖາມນາງວ່ານາງຢາກເປັນພັນລະຍາຂອງລາວ, ນາງເຫັນວ່າລາວຍັງຫນຸ່ມນ້ອຍແລະມີຮູບຮ່າງດີ, ນາງຄິດກັບຕົວເອງວ່າ:

- ຂ້າ​ພະ​ເຈົ້າ​ຈະ​ດີກ​ວ່າ​ກັບ​ເຂົາ​ກ​່​ວາ​ກັບ sorceress ອາ​ຍຸ​.

ລາວເວົ້າວ່າແມ່ນແລ້ວ, ແລະຈັບມືຂອງລາວ, ເພີ່ມວ່າ:

- ດີໃຈຫຼາຍທີ່ຂ້ອຍຈະໄປກັບເຈົ້າ, ແຕ່ຂ້ອຍບໍ່ຮູ້ວ່າຂ້ອຍຕ້ອງລົງແນວໃດ; ເມື່ອ​ເຈົ້າ​ມາ​ເອົາ​ເສັ້ນ​ໄຫມ​ມາ​ໃຫ້​ຂ້ອຍ​ເຮັດ​ຂັ້ນ​ໄດ ແລະ​ເມື່ອ​ດົນ​ພໍ​ແລ້ວ ຂ້ອຍ​ຈະ​ລົງ​ໄປ ແລະ​ເຈົ້າ​ຈະ​ພາ​ຂ້ອຍ​ຂຶ້ນ​ມ້າ.

ພວກເຂົາເຈົ້າຕົກລົງເຫັນດີວ່ານາງຈະໄປທຸກຄືນ, ນັບຕັ້ງແຕ່ sorceress ໄດ້ໄປໃນລະຫວ່າງມື້, ຜູ້ທີ່ບໍ່ໄດ້ສັງເກດເຫັນຫຍັງຈົນກ່ວາ Rapunzel ຖາມນາງຫນຶ່ງຄັ້ງ:

- ບອກຂ້ອຍ, ແມ່ຕູ້, ເປັນຫຍັງເຄື່ອງນຸ່ງຂອງຂ້ອຍບໍ່ເຫມາະສົມກັບຂ້ອຍອີກຕໍ່ໄປ? ພວກມັນນ້ອຍລົງທຸກຄັ້ງ

- ໂອ້ຍ! sorceress ຕອບ. ຂ້ອຍໄດ້ຍິນຫຍັງ! ຂ້າ​ພະ​ເຈົ້າ​ຄິດ​ວ່າ​ຂ້າ​ພະ​ເຈົ້າ​ໄດ້​ເຊື່ອງ​ທ່ານ​ຈາກ​ທຸກ​ຄົນ, ແລະ​ທ່ານ​ໄດ້​ຫລອກ​ລວງ​ຂ້າ​ພະ​ເຈົ້າ!

ນາງໄດ້ຈັບຜົມທີ່ສວຍງາມຂອງ Rapunzel ດ້ວຍຄວາມໂກດແຄ້ນ, ບິດມັນຢູ່ໃນມືຊ້າຍຂອງນາງສອງສາມເທື່ອ, ເອົາມີດຕັດສອງຄູ່ດ້ວຍຂວາຂອງນາງ, ແລະ tris, ຫຼັງຈາກນັ້ນ, ຕັດມັນ, braids ງາມຕົກລົງກັບດິນ, ແລະຄວາມໂກດແຄ້ນຂອງນາງໄດ້ບັນລຸ. ຮ້າຍແຮງທີ່ສຸດທີ່ມັນໄດ້ເອົາ Rapunzel ຜູ້ທຸກຍາກໄປສູ່ທະເລຊາຍ, ບ່ອນທີ່ທ່ານໄດ້ຕັດສິນລົງໂທດນາງໃຫ້ຢູ່ໃນນ້ໍາຕາແລະຄວາມເຈັບປວດ.

ໃນມື້ດຽວກັນທີ່ນັກສະແດງໄດ້ຄົ້ນພົບຄວາມລັບຂອງ Rapunzel, ໃນຕອນກາງຄືນນາງໄດ້ເອົາຜົມທີ່ນາງໄດ້ຕັດອອກ, ມັດມັນໄວ້ກັບປ່ອງຢ້ຽມ, ແລະເມື່ອເຈົ້າຊາຍມາ, ນາງເວົ້າວ່າ:

Rapunzel, Rapunzel, ໂຍນຜົມຂອງເຈົ້າ, ຂ້ອຍຈະປີນຂຶ້ນຜ່ານມັນ,

ພົບເຫັນເຂົາເຈົ້າຫ້ອຍ. ຫຼັງຈາກນັ້ນ, ລູກຊາຍຂອງກະສັດໄດ້ຂຶ້ນໄປ, ແຕ່ລາວບໍ່ພົບ Rapunzel ທີ່ຮັກຂອງລາວ, ແຕ່ນາງ sorceress, ຜູ້ທີ່ໄດ້ຮັບເອົາລາວດ້ວຍໃບຫນ້າທີ່ບໍ່ດີທີ່ສຸດໃນໂລກ.

-ສະບາຍດີ! ລາວ​ເວົ້າ​ແບບ​ເຍາະ​ເຍີ້ຍ, ເຈົ້າ​ມາ​ຊອກ​ຫາ​ເມຍ​ນ້ອຍ​ຂອງ​ເຈົ້າ, ແຕ່​ນົກ​ບໍ່​ຢູ່​ໃນ​ຮັງ​ຂອງ​ມັນ​ອີກ​ຕໍ່​ໄປ ແລະ​ມັນ​ຈະ​ບໍ່​ຮ້ອງ​ອີກ; ພວກ​ເຂົາ​ໄດ້​ເອົາ​ລາວ​ອອກ​ຈາກ​ຄອກ​ຂອງ​ລາວ ແລະ​ຕາ​ຂອງ​ເຈົ້າ​ຈະ​ບໍ່​ເຫັນ​ລາວ​ອີກ. Rapunzel ເປັນສິ່ງທີ່ສູນເສຍສໍາລັບທ່ານ, ທ່ານຈະບໍ່ພົບນາງ.

ເຈົ້າຊາຍຮູ້ສຶກເຈັບປວດຢ່າງເລິກເຊິ່ງທີ່ສຸດ ແລະໃນຄວາມສິ້ນຫວັງຂອງລາວ ລາວໄດ້ໂດດລົງຈາກຫໍຄອຍ; ລາວໂຊກດີທີ່ບໍ່ສູນເສຍຊີວິດຂອງລາວ, ແຕ່ການແຕກຫັກທີ່ລາວລົ້ມໄດ້ເຈາະຕາຂອງລາວ. ລາວເລີ່ມຍ່າງຕາບອດຜ່ານປ່າ, ບໍ່ໄດ້ກິນຫຍັງນອກຈາກຮາກ ແລະຢາສະຫມຸນໄພ ແລະພຽງແຕ່ຄອບຄອງຕົນເອງດ້ວຍຄວາມໂສກເສົ້າ ແລະໂສກເສົ້າເສຍໃຈຕໍ່ການສູນເສຍເມຍທີ່ຮັກຂອງລາວ. ດັ່ງນັ້ນ, ນາງໄດ້ຫລົງທາງເປັນເວລາຫລາຍປີໃນຄວາມທຸກທໍລະມານອັນໃຫຍ່ຫຼວງທີ່ສຸດ, ຈົນກ່ວານາງມາຮອດຈຸດສິ້ນສຸດຂອງທະເລຊາຍບ່ອນທີ່ Rapunzel ອາໄສຢູ່ໃນຄວາມທຸກທໍລະມານຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງໃນບໍລິສັດຂອງລູກຊາຍຂອງນາງທີ່ນາງໄດ້ເກີດມາ. ລາວໄດ້ຍິນສຽງຂອງນາງແລະຄິດວ່າລາວຮູ້ມັນ; ລາວ​ໄດ້​ມຸ່ງ​ໜ້າ​ໄປ​ຫາ​ນາງ, ຈື່​ລາວ​ໄດ້​ໃນ​ທັນ​ທີ​ທີ່​ລາວ​ໄດ້​ພົບ​ນາງ, ກອດ​ຄໍ​ຂອງ​ນາງ ແລະ​ຮ້ອງໄຫ້​ຢ່າງ​ຂົມ​ຂື່ນ. ນ້ຳຕາ​ທີ່​ໄຫລ​ອອກ​ມາ​ໃນ​ຕາ​ຂອງ​ນາງ​ໄດ້​ຟື້ນ​ຟູ​ຄວາມ​ແຈ່ມ​ແຈ້ງ​ໃນ​ອະດີດ​ຂອງ​ມັນ​ຄືນ​ມາ ແລະ​ນາງ​ໄດ້​ເຫັນ​ຄືນ​ມາ​ຄື​ເກົ່າ. ພະອົງ​ພາ​ເຂົາ​ເຈົ້າ​ໄປ​ທີ່​ລາຊະອານາຈັກ​ຂອງ​ພະອົງ​ບ່ອນ​ທີ່​ເຂົາ​ເຈົ້າ​ໄດ້​ຮັບ​ດ້ວຍ​ຄວາມ​ຍິນດີ ແລະ​ເຂົາ​ເຈົ້າ​ມີ​ຊີວິດ​ຢູ່​ຫຼາຍ​ປີ​ທີ່​ມີ​ຄວາມ​ສຸກ​ແລະ​ພໍ​ໃຈ.

ອ້າງອີງ[ດັດແກ້]

  1. ຈາກ ຝຣັ່ງ: Raiponce ແຣປົງສ໌
  2. Jacob and Wilhelm Grimm, Household Tales (English translation by Margaretmm Hunt), 1884, "Rapunzel"
ບັນນານຸກົມ

ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນອື່ນ[ດັດແກ້]