ໝູ່ເກາະພາຣາເຊລ
ໝູ່ເກາະພາຣາເຊລ (ຫວຽດນາມ: Quần đảo Hoàng Sa, ໝາຍເຖິງ "ໝູ່ເກາະຊາຍຄຳ" ຈີນ: 西沙群岛, ໝູ່ເກາະຊີຊາ) ແມ່ນໝູ່ເກາະປະກາລັງຂະໜາດນ້ອຍ ທີ່ຕັ້ງຢູ່ໃນທະເລຈີນໃຕ້. ໝູ່ເກາະແຫ່ງນີ້ເປັນຈຸດຍຸດທະສາດທີ່ສຳຄັນ ແລະ ເປັນສູນກາງຂອງຂໍ້ພິພາດທາງດິນແດນລະຫວ່າງຫຼາຍປະເທດໃນອາຊີຕາເວັນອອກສ່ຽງໃຕ້[1].
ພູມສາດ
[ດັດແກ້]ໝູ່ເກາະພາຣາແຊລ ຕັ້ງຢູ່ຫ່າງຈາກທາງຕາເວັນອອກສ່ຽງໃຕ້ຂອງເກາະໄຫໜານ (Hainan) ຂອງປະເທດຈີນ ປະມານ 300 ກິໂລແມັດ. ໝູ່ເກາະນີ້ປະກອບມີເກາະປະກາລັງ, ແນວປະກາລັງ, ແລະ ເກາະດອນຂະໜາດນ້ອຍ ປະມານ 130 ເກາະ ຢາຍກັນຢູ່ໃນພື້ນທີ່ທະເລປະມານ 15,000 ກິໂລຕາແມັດ ແຕ່ມີພື້ນທີ່ດິນລວມພຽງແຕ່ປະມານ 7.75 ກິໂລຕາແມັດເທົ່ານັ້ນ[2].
ເກາະທີ່ສຳຄັນທີ່ສຸດຄື ເກາະວູດດີ (Woody Island) ເຊິ່ງເປັນເກາະທີ່ໃຫຍ່ທີ່ສຸດ ແລະ ເປັນສູນກາງການບໍລິຫານຂອງຈີນໃນປັດຈຸບັນ. ພູມສັນຖານສ່ວນໃຫຍ່ເປັນທີ່ຮາບພຽງ, ປະກອບດ້ວຍຊາຍ ແລະ ເສດປະກາລັງ, ໂດຍມີຈຸດສູງສຸດພຽງແຕ່ 14 ແມັດຈາກລະດັບນ້ຳທະເລ.
ຄວາມສຳຄັນທາງຍຸດທະສາດ
[ດັດແກ້]ເຫດຜົນທີ່ເຮັດໃຫ້ໝູ່ເກາະພາຣາເຊລເປັນທີ່ຕ້ອງການຂອງຫຼາຍປະເທດ ຍ້ອນຄວາມສຳຄັນ 3 ດ້ານຫຼັກ:[3]
- ເສັ້ນທາງເດີນເຮືອ: ເປັນເສັ້ນທາງຫຼັກໃນການຂົນສົ່ງສິນຄ້າລະຫວ່າງ ເອີຣົບ, ຕາເວັນອອກກາງ ແລະ ອາຊີຕາເວັນອອກ.
- ຊັບພະຍາກອນທຳມະຊາດ: ຄາດວ່າຈະມີແຫຼ່ງນ້ຳມັນ ແລະ ກ໊າສທຳມະຊາດມະຫາສານຢູ່ກ້ອງພື້ນທະເລ.
- ການປະມົງ: ເປັນແຫຼ່ງອາຫານທະເລທີ່ອຸດົມສົມບູນທີ່ສຸດແຫ່ງໜຶ່ງຂອງໂລກ.
ປະຫວັດສາດ ແລະ ຂໍ້ພິພາດ
[ດັດແກ້]ຂໍ້ພິພາດເໜືອອະທິປະໄຕຂອງໝູ່ເກາະນີ້ ເລີ່ມເຄັ່ງຮ້ອນຂຶ້ນໃນສະຕະວັດທີ 20:
- ກ່ອນປີ 1974: ໝູ່ເກາະຖືກແບ່ງກັນຄວບຄຸມ ໂດຍຈີນຍຶດຄອງສ່ວນຕາເວັນອອກ (Amphitrite Group) ແລະ ຫວຽດນາມໃຕ້ຍຶດຄອງສ່ວນຕາເວັນຕົກ (Crescent Group).
- ສົງຄາມປີ 1974: ໃນເດືອນມັງກອນ 1974, ກອງທັບເຮືອຈີນໄດ້ເຂົ້າຍຶດຄອງພື້ນທີ່ທັງໝົດຂອງໝູ່ເກາະພາຣາເຊລ ຫຼັງຈາກການປະທະກັນທາງທະຫານກັບກອງທັບເຮືອຫວຽດນາມໃຕ້[4].
ນັບຕັ້ງແຕ່ນັ້ນມາ, ປະເທດຈີນໄດ້ເຂົ້າຄວບຄຸມໝູ່ເກາະນີ້ຢ່າງເດັດຂາດໃນທາງປະຕິບັດ (De facto), ໃນຂະນະທີ່ຫວຽດນາມ ແລະ ໄຕ້ຫວັນ ຍັງຄົງອ້າງສິດທິອະທິປະໄຕໃນທາງກົດໝາຍ (De jure).
ສະຖານະພາບປັດຈຸບັນ
[ດັດແກ້]ໃນປີ ຄ.ສ. 2012, ປະເທດຈີນໄດ້ສ້າງຕັ້ງ ນະຄອນຊານຊາ (Sansha City) ເພື່ອປົກຄອງໝູ່ເກາະນີ້. ຈີນໄດ້ດຳເນີນການຖົມທະເລເພື່ອສ້າງເກາະທຽມ, ສ້າງສະໜາມບິນ, ທ່າເຮືອ ແລະ ຖານທັບທາງທະຫານ ເພື່ອເສີມສ້າງຄວາມເຂັ້ມແຂງໃນການຄວບຄຸມພື້ນທີ່. ການກະທຳດັ່ງກ່າວໄດ້ຮັບການຄັດຄ້ານຢ່າງຮຸນແຮງຈາກປະເທດເພື່ອນບ້ານ ແລະ ສາກົນ ຍ້ອນກັງວົນກ່ຽວກັບເສລີພາບໃນການເດີນເຮືອ[3].
ເບິ່ງຕື່ມ
[ດັດແກ້]ອ້າງອີງ
[ດັດແກ້]- ↑ "Paracel Islands | geography and history". Encyclopædia Britannica. ດຶງຂໍ້ມູນເມື່ອ 2026.
- ↑ "Paracel Islands - The World Factbook" Archived 2022-06-17 at the Wayback Machine. Central Intelligence Agency (CIA). ດຶງຂໍ້ມູນເມື່ອ 2026.
- 1 2 "Territorial Disputes in the South China Sea". Council on Foreign Relations. ດຶງຂໍ້ມູນເມື່ອ 2026.
- ↑ "Q&A: South China Sea dispute". BBC News. ດຶງຂໍ້ມູນເມື່ອ 2026.
ໝວດໝູ່:ໝູ່ເກາະໃນທະເລຈີນໃຕ້ ໝວດໝູ່:ຂໍ້ພິພາດທາງດິນແດນ ໝວດໝູ່:ພູມສາດຈີນ ໝວດໝູ່:ພູມສາດຫວຽດນາມ
