ສັງສິນໄຊ

ສັງສິນໄຊ ຫຼື ສິນໄຊ (ອັງກິດ: Sang Sinxay) ແມ່ນວັນນະຄະດີຄຳກອນທີ່ຍິ່ງໃຫຍ່ແລະສຳຄັນທີ່ສຸດເລື່ອງໜຶ່ງຂອງລາວ ແຕ່ງຂຶ້ນໃນສະໄໝອານາຈັກລ້ານຊ້າງ (ປະມານສະຕະວັດທີ 17) ໂດຍນັກປາດຜູ້ມີນາມວ່າ "ປາງຄຳ". ວັນນະຄະດີເລື່ອງນີ້ໄດ້ຮັບການຍ້ອງຍໍວ່າເປັນຍອດແຫ່ງວັນນະຄະດີລາວ ທາງດ້ານສິລະປະການແຕ່ງ ກາບກອນທີ່ມ່ວນອອນຊອນ ແລະ ເນື້ອຫາທີ່ແຝງຄະຕິທຳເລື່ອງຄວາມກ້າຫານ ແລະ ຄວາມກັດຕັນຍູ.

ເນື້ອເລື່ອງຫຍໍ້

ເລື່ອງລາວເວົ້າເຖິງທ້າວກຸດສະລາດ ຜູ້ຄອງນະຄອນເປັງຈານ ມີລູກຊາຍ 3 ຄົນທີ່ເກີດຈາກມະເຫສີຕ່າງກັນ ແຕ່ຖືກໃສ່ຮ້າຍວ່າເປັນກາລະກິນີ ຈຶ່ງຖືກເນລະເທດ:

• ທ້າວສິນໄຊ: ພະເອກຂອງເລື່ອງ ເກີດມາພ້ອມກັບດາບສັກສິດ ແລະ ສອນໄຊ (ທະນູ).
• ທ້າວສັງທອງ: ເກີດມາເປັນຫອຍສັງ.
• ທ້າວສີໂຫ: ເກີດມາເປັນຮູບຊ້າງຫົວເປັນສິງ.

ທັງສາມອ້າຍນ້ອງໄດ້ອອກເດີນທາງຜ່ານປ່າຫິມະພານ ແລະ ຕໍ່ສູ້ກັບ ຍັກກຸມພັນ ເພື່ອຊ່ວຍເອົາ "ນາງສຸມຸນທາ" (ອາ) ທີ່ຖືກລັກພາຕົວໄປ ໃຫ້ກັບຄືນບ້ານເມືອງໄດ້ສຳເລັດ.

ຄວາມສຳຄັນໃນປັດຈຸບັນ

ເລື່ອງສັງສິນໄຊ ໄດ້ກາຍເປັນສັນຍາລັກທາງວັດທະນະທຳລາວທີ່ສຳຄັນ ປາກົດຢູ່ໃນງານສິລະປະຫຼາຍຂະແໜງ:

• ສະຖາປັດຕະຍາກຳ: ມີຮູບປັ້ນສິນໄຊ, ສີໂຫ ແລະ ສັງທອງ ປະດັບຢູ່ທາງເຂົ້າ ຂົວມິດຕະພາບ ລາວ-ໄທ ແຫ່ງທີ 1 ຝັ່ງລາວ ເພື່ອຕ້ອນຮັບແຂກບ້ານແຂກເມືອງ.
• ຈິດລະກຳ: ພາບແຕ້ມເລື່ອງສິນໄຊປາກົດຢູ່ຕາມຝາຜະໜັງສິມ (ໂບດ) ໃນວັດເກົ່າແກ່ທົ່ວປະເທດ ໂດຍສະເພາະຢູ່ວັດໃນພາກອີສານຂອງໄທກໍພົບເຫັນຫຼາຍເຊັ່ນກັນ (ເອີ້ນວ່າ ຮູບແຕ້ມສິນໄຊ).
• ການສຶກສາ: ຖືກບັນຈຸໃນແບບຮຽນວັນນະຄະດີຂອງນັກຮຽນລາວທຸກລະດັບຊັ້ນ ເພື່ອປູກຝັງຄຸນສົມບັດສິນທຳ.