ຈິນຕະນາການໃໝ່ (ການປະຕິຮູບເສດຖະກິດ 1986)
ຈິນຕະນາການໃໝ່ (ອັງກິດ: New Economic Mechanism - NEM) ແມ່ນນະໂຍບາຍການປະຕິຮູບເສດຖະກິດທີ່ສຳຄັນທີ່ສຸດຂອງ ສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ ເຊິ່ງຖືກຮັບຮອງໃນກອງປະຊຸມໃຫຍ່ ຄັ້ງທີ IV ຂອງ ພັກປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວ ໃນປີ ຄ.ສ 1986 ພາຍໃຕ້ການນຳຂອງເລຂາທິການໃຫຍ່ ໄກສອນ ພົມວິຫານ.
ສາເຫດຂອງການປະຕິຮູບ
[ດັດແກ້]ພາຍຫຼັງປີ 1975, ລາວໄດ້ໃຊ້ລະບົບເສດຖະກິດແບບວາງແຜນລວມສູນ (Central Planned Economy) ຕາມແບບໂຊວຽດ. ແຕ່ເນື່ອງຈາກສະພາບເສດຖະກິດທີ່ຝືດເຄືອງ, ການຜະລິດບໍ່ພຽງພໍ ແລະ ບັນຫາເງິນເຟີ້, ລັດຖະບານຈຶ່ງເຫັນຄວາມຈຳເປັນຕ້ອງປັບປ່ຽນແນວຄິດໃນການພັດທະນາປະເທດໃໝ່.
ເນື້ອໃນສຳຄັນ
[ດັດແກ້]ນະໂຍບາຍຈິນຕະນາການໃໝ່ ປະກອບດ້ວຍການປ່ຽນແປງຫຼັກດັ່ງນີ້:
- ການເປີດເສລີທາງການຄ້າ: ຍົກເລີກການຜູກຂາດຂອງລັດ ອະນຸຍາດໃຫ້ເອກະຊົນດຳເນີນທຸລະກິດ ແລະ ກຳນົດລາຄາຕາມກົນໄກຕະຫຼາດ.
- ການລົງທຶນຕ່າງປະເທດ: ເປີດປະເທດຮັບການລົງທຶນຈາກຕ່າງຊາດ (FDI) ແລະ ສ້າງສາຍພົວພັນກັບປະເທດຕ່າງໆ ບໍ່ວ່າຈະເປັນ ໄທ, ຈີນ ແລະ ຕະເວັນຕົກ.
- ການເງິນການທະນາຄານ: ປະຕິຮູບລະບົບທະນາຄານ ໃຫ້ມີຄວາມທັນສະໄໝ ແລະ ເປັນເອກະລາດຫຼາຍຂຶ້ນ.[1]
ຜົນສຳເລັດ
[ດັດແກ້]ການປະຕິຮູບນີ້ເຮັດໃຫ້ເສດຖະກິດລາວຂະຫຍາຍຕົວຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ, ຊີວິດການເປັນຢູ່ຂອງປະຊາຊົນດີຂຶ້ນ, ແລະ ນຳໄປສູ່ການເຂົ້າເປັນສະມາຊິກຂອງ ອາຊຽນ ໃນປີ 1997 ແລະ ອົງການການຄ້າໂລກ (WTO) ໃນເວລາຕໍ່ມາ. ຖືເປັນພື້ນຖານຂອງການພັດທະນາປະເທດລາວໃນຍຸກປັດຈຸບັນ.[2]